Wilde gagel groeit van nature op zonnige plekjes op voedselarme, natte grond. In de Heimanshof groeit gagel zowel in de veenbak als in de klei langs de veenplas. In de voedselarme veenbak groeit de plant beter dan in de klei. De verspreiding van wilde gagel is in Nederland vrij beperkt vanwege grootschalige ontwatering voor woningen en landbouw. Heidevennen en hoogvenen, duinvalleien en veenmoerassen zijn ideaal.
Lekker bier
Gagel is zowel eetbaar als licht giftig. De harsachtige afscheiding van de mannelijke bloemknoppen bevat bittere smaakstoffen die soms gebruikt worden om bier op smaak te brengen. Het effect is bedwelmend, precies wat je hebben moet als je bier drinkt. In de Middeleeuwen was je spekkoper als er veel gagel op jouw land groeide. De familienaam Vander Gaag verwijst daarnaar. Ook de De Gruiters en Gruithuizens werden rijk door gagel.
Symbiose
De wortels van de wilde gagel profiteren van de dienstvaardigheid van Frankia, een stikstofbindende bacterieachtige straalschimmel. In ruil voor minerale voeding geeft de plant hoogcalorische suikers aan de symbiont. Er zijn meer plantensoorten met deze symbiose; vaak pionierplanten op arme grond. De ondergrondse symbiose is zichtbaar als je de plant oprooit. Er zitten bijna altijd knolletjes op de wortels.
Genderongelijkheid
De mannelijke planten zijn vaak in de meerderheid. Deze scheve verhouding heeft te maken met een tekort aan fosfor. Vrouwelijke planten kunnen minder goed tegen fosforgebrek. Zoals wel vaker in het plantenrijk is de tweehuizigheid niet helemaal stabiel. Er zijn ook eenhuizige planten en ongeveer een op duizend gagelplanten (per jaar) verandert van geslacht.Geef een gift
Afweerstoffen
De chemische fabriek in gagelcellen produceert verschillende afweerstoffen die de plant helpen in de strijd om het bestaan. Geurstoffen hebben een insectenwerende werking. Kampeerders gebruiken de geur van gagel om insecten te verdrijven uit hun tent. Een afweerstof met de naam Myrigalone zorgt dat zaden van andere planten niet kiemen onder een laagje gagelbladen. Dit inspireert slimme chemici om natuurvriendelijke onkruidbestrijding te ontwikkelen. Zonder nadelen, mogen we hopen.
